Lightning - Bewerkingsoverzicht

Jurjen: Dead link opgelost, verwijzing naar start9 toegevoegd

2024-07-03T10:29:57Z

Dead link opgelost, verwijzing naar start9 toegevoegd

← Oudere versie		Versie van 3 jul 2024 10:29
Regel 5:		Regel 5:
	Bitcointransacties zijn relatief kostbaar. Dat komt omdat er maar een beperkte ruimte is op de blockchain: zo'n 1500 transacties per blok (per 10 minuten). Oftewel zo'n 9000 transacties per uur. (Credit card firmant Visa kan 10-duizenden transacties ''per seconde'' aan.)		Bitcointransacties zijn relatief kostbaar. Dat komt omdat er maar een beperkte ruimte is op de blockchain: zo'n 1500 transacties per blok (per 10 minuten). Oftewel zo'n 9000 transacties per uur. (Credit card firmant Visa kan 10-duizenden transacties ''per seconde'' aan.)

	Kortom, Bitcoin is geen snelheidsmonster. Alle mensen die een Bitcoin-transactie aanbieden, concurreren om een plaatsje in een blok op de blockchain. Dit drijft de prijs voor een 'toegangskaartje' ('fee') naar de blockchain op. ~~(Tot~~ wel enige tientallen euro's per transactie in hectische perioden).		Kortom, Bitcoin is geen snelheidsmonster. Alle mensen die een Bitcoin-transactie aanbieden, concurreren om een plaatsje in een blok op de blockchain. Dit drijft de prijs voor een 'toegangskaartje' ('fee') naar de blockchain op. Dit tot wel enige tientallen euro's per transactie in hectische perioden.
	Om toch meer transacties mogelijk te maken, is een systeem ontwikkeld dat de transacties (tijdelijk) niet via Bitcoin's blockchain laat lopen. Een analogie ter verduidelijking:		Om toch meer transacties mogelijk te maken, is een systeem ontwikkeld dat de transacties (tijdelijk) niet via Bitcoin's blockchain laat lopen. Een analogie ter verduidelijking:

	:Iemand zit aan de bar en bestelt een biertje. De barman turft dit af op een kaart. De avond verstrijkt, en er worden nog wat drankjes verorbert. Halverwege de avond blijkt een biertje bedorven: de barman streept de bijbehorende 'turf' door op de kaart. Als de klant naar huis gaat, vraagt de barman de klant de rekening te betalen. Er zijn misschien wel tien drankjes besteld, en er was een restitutie, maar er vindt maar één geldtransactie plaats. We kunnen de kaart van de barman met een Lightning 'kanaal' vergelijken en de banktransactie met een on-chain Bitcoin transactie. Zie hier een analogie ter verduidelijking van het Lightning Netwerk.		:Iemand zit aan de bar en bestelt een biertje. De barman turft dit af op een kaart. De avond verstrijkt, en er worden nog wat drankjes verorbert. Halverwege de avond blijkt een biertje bedorven: de barman streept de bijbehorende 'turf' door op de kaart. Als de klant naar huis gaat, vraagt de barman de klant de rekening te betalen. Er zijn misschien wel tien drankjes besteld, en er was een restitutie, maar er vindt maar één geldtransactie plaats. We kunnen de kaart van de barman met een Lightning 'kanaal' vergelijken en de banktransactie met een on-chain Bitcoin transactie. Zie hier een analogie ter verduidelijking van het Lightning Netwerk.
Regel 59:		Regel 59:

	== Wallet ==		== Wallet ==
	Het makkelijkst is om ~~[https://www.walletofsatoshi.com/~~ Wallet of Satoshi] op je telefoon te installeren, als je Lightning wil gebruiken. Er zijn ook wallets met extra functies als chat en podcast-speler en er zijn games. Zie voor een overzicht > [[Lightning Apps\|Lighting Apps]].		Het makkelijkst is om Wallet of Satoshi op je telefoon te installeren, als je Lightning wil gebruiken.
			Er zijn ook wallets met extra functies als chat en podcast-speler en er zijn games. Zie voor een overzicht > [[Lightning Apps\|Lighting Apps]].

	== Node ==		== Node ==
	[[Bestand:Nederlandse Nodes.png\|miniatuur\|Nodes in Nederland (archiefplaatje)]]		[[Bestand:Nederlandse Nodes.png\|miniatuur\|Nodes in Nederland (archiefplaatje)]]
	Zelf een [[Bitcoin node\|node]] draaien is leuk om te doen en je draagt bij aan het [[Bitcoin node\|Bitcoinnetwerk]]. Met een Raspberry Pi computer, opslag voor de [[Blockchain]] en Node-software (zoals [[Umbrel]], [[MyNode]], [[RaspiBlitz]]) kun je zelf een node draaien. Er is ook een Nederlandstalige instructie op [https://~~docs.~~theroadtonode.com/ theroadtonode.com], voor zelfbouwers.		Zelf een [[Bitcoin node\|node]] draaien is leuk om te doen en je draagt bij aan het [[Bitcoin node\|Bitcoinnetwerk]]. Met een Raspberry Pi computer, opslag voor de [[Blockchain]] en Node-software (zoals [https://docs.start9.com/0.3.5.x/service-guides/lightning/index Start9], [[Umbrel]], [[MyNode]], [[RaspiBlitz]]) kun je zelf een node draaien. Er is ook een Nederlandstalige instructie op [https://theroadtonode.com/nl theroadtonode.com], voor zelfbouwers.

	Vrij veel Nederlanders draaien zelf een node, zie [https://lightningwiki.net/g/?g=-1001254160094&t=LightningNL%20%F0%9F%87%B3%F0%9F%87%B1%F0%9F%87%A7%F0%9F%87%AA deze graaf]. Als je in het Telegramkanaal [https://t.me/lightningnl LightningNL] komt kijken kun je jouw node toevoegen.		Vrij veel Nederlanders draaien zelf een node, zie [https://lightningwiki.net/g/?g=-1001254160094&t=LightningNL%20%F0%9F%87%B3%F0%9F%87%B1%F0%9F%87%A7%F0%9F%87%AA deze graaf]. Als je in het Telegramkanaal [https://t.me/lightningnl LightningNL] komt kijken kun je jouw node toevoegen.
Regel 83:		Regel 84:
	\| [https://tweakers.net/pricewatch/1414470/raspberry-pi-4-model-b-4gb-ram.html Raspberry Pi 4B (4GB)] (€60)		\| [https://tweakers.net/pricewatch/1414470/raspberry-pi-4-model-b-4gb-ram.html Raspberry Pi 4B (4GB)] (€60)
	\| [https://tweakers.net/pricewatch/1562568/raspberry-pi-4-model-b-8gb-ram.html Raspberry Pi 4B (8GB)] (€90)		\| [https://tweakers.net/pricewatch/1562568/raspberry-pi-4-model-b-8gb-ram.html Raspberry Pi 4B (8GB)] (€90)
	\| [https://tweakers.net/pricewatch/~~1210221~~/intel-nuc-~~kit~~-~~nuc7cjyh~~-~~met~~-eu-~~stekker~~ Intel NUC ~~NUC7CJYH~~] (~~€180~~)		\| [https://tweakers.net/pricewatch/1829068/intel-nuc-11-essential-mini-pc-nuc11atkc2-eu-stroomkabel.html Intel NUC] (€194)
	\|-		\|-
	\| SD-kaart		\| SD-kaart
Regel 100:		Regel 101:
	\| [https://tweakers.net/pricewatch/339768/wd-elements-portable-usb-30-1tb-zwart.html Harde Schijf] (€50) **		\| [https://tweakers.net/pricewatch/339768/wd-elements-portable-usb-30-1tb-zwart.html Harde Schijf] (€50) **
	\| [https://tweakers.net/pricewatch/942129/samsung-portable-ssd-t5-1tb-zwart.html SSD] (€110) ***		\| [https://tweakers.net/pricewatch/942129/samsung-portable-ssd-t5-1tb-zwart.html SSD] (€110) ***
	\| [https://tweakers.net/pricewatch/1645080/samsung-870-evo-1tb.html SSD] (~~€110~~) ***		\| [https://tweakers.net/pricewatch/1645080/samsung-870-evo-1tb.html SSD] (€95) ***
	\|-		\|-
	\| Heatsink		\| Heatsink

Jurjen: Bluewallet biedt al ruim een jaar geen custodian lightning meer. Ze hebben wel nog een koppeling naar externe nodes als mogelijkheid, maar dit is niet simpel voor de beginner. Daarom aangepast in Wallet of Satoshi.

2024-07-03T09:43:37Z

Bluewallet biedt al ruim een jaar geen custodian lightning meer. Ze hebben wel nog een koppeling naar externe nodes als mogelijkheid, maar dit is niet simpel voor de beginner. Daarom aangepast in Wallet of Satoshi.

← Oudere versie		Versie van 3 jul 2024 09:43
Regel 55:		Regel 55:
	Er zijn grofweg twee manieren om Lightning te gebruiken.		Er zijn grofweg twee manieren om Lightning te gebruiken.

	* Een '''wallet''' is het makkelijkst~~. Je zet~~ er ~~bitcoin~~ op~~, zet die bitcoin om naar~~ Lightning-bitcoin ~~en kan Lightning gebruiken~~. ~~Zie~~ [~~[BlueWallet]~~] ~~voor~~ een ~~simpel beginnetje~~.		* Een '''wallet''' is het makkelijkst je parkeert er je Bitcoin op de pof. Lightning-bitcoin. [https://www.walletofsatoshi.com/ Wallet of Satoshi] is een laagdrempelig begin.
	* Geavanceerde gebruikers kunnen zelf een node opzetten. Een '''node''' is altijd online, routeert betalingen en heeft wat werk nodig om op te zetten. [[Umbrel lightning node\|Umbrel]] is een makkelijker manier om een node op te zetten.		* Geavanceerde gebruikers kunnen zelf een node opzetten. Een '''node''' is altijd online, routeert betalingen en heeft wat werk nodig om op te zetten. [[Umbrel lightning node\|Umbrel]] is een makkelijker manier om een node op te zetten.

	== Wallet ==		== Wallet ==
	Het makkelijkst is om [~~[BlueWallet]~~] op je telefoon te installeren, als je Lightning wil gebruiken.		Het makkelijkst is om [https://www.walletofsatoshi.com/ Wallet of Satoshi] op je telefoon te installeren, als je Lightning wil gebruiken. Er zijn ook wallets met extra functies als chat en podcast-speler en er zijn games. Zie voor een overzicht > [[Lightning Apps\|Lighting Apps]].
	Er zijn ook wallets met extra functies als chat en podcast-speler en er zijn games. Zie voor een overzicht > [[Lightning Apps\|Lighting Apps]].

	== Node ==		== Node ==

Ton op 28 jun 2024 om 14:07

2024-06-28T14:07:38Z

← Oudere versie		Versie van 28 jun 2024 14:07
Regel 127:		Regel 127:

	==== "Kale installatie" ====		==== "Kale installatie" ====
	Er zijn meerdere implementaties van de Lightning-standaarden. De meest gebruikte is [[LND]]. Verder zijn er [[C-Lightning]] en [[Eclair]]. Die software kan je zelf instellen, of je gebruikt een node-pakket als [[Umbrel lightning node\|Umbrel]], zie hieronder.		Er zijn meerdere implementaties van de Lightning-standaarden. De meest gebruikte is [[LND]]. Verder zijn er [[Core Lightning]] en [[Eclair]]. Die software kan je zelf instellen, of je gebruikt een node-pakket als [[Umbrel lightning node\|Umbrel]], zie hieronder.

	==== Umbrel ====		==== Umbrel ====

95.97.29.21: /* Alternatieven */

2024-06-10T19:33:42Z

Alternatieven

← Oudere versie		Versie van 10 jun 2024 19:33
Regel 133:		Regel 133:

	==== Alternatieven ====		==== Alternatieven ====
	Momenteel is Umbrel één van de meest gebruikte node softwares in Nederland. Er zijn echter meer aanbieders van dit soort installatiepakketten, bijvoorbeeld: [[MyNode]] en [[RaspiBlitz]]. Wil jij jouw node geheel zelfstandig installeren, dan zou je kunnen kijken naar de gebruikshandleiding van [https://docs.theroadtonode.com/ The Road to Node].		Momenteel is Umbrel één van de meest gebruikte node softwares in Nederland. Er zijn echter meer aanbieders van dit soort installatiepakketten, bijvoorbeeld: [[MyNode]], [[RaspiBlitz]] en [https://start9.com/ Start9 OS]. Wil jij jouw node geheel zelfstandig installeren, dan zou je kunnen kijken naar de gebruikshandleiding van [https://docs.theroadtonode.com/ The Road to Node].

	==== Applicaties/Interfaces ====		==== Applicaties/Interfaces ====

Marnix: /* Node */

2024-03-06T14:05:17Z

Node

← Oudere versie		Versie van 6 mrt 2024 14:05
Regel 64:		Regel 64:
	== Node ==		== Node ==
	[[Bestand:Nederlandse Nodes.png\|miniatuur\|Nodes in Nederland (archiefplaatje)]]		[[Bestand:Nederlandse Nodes.png\|miniatuur\|Nodes in Nederland (archiefplaatje)]]
	Zelf een [[Bitcoin node\|node]] draaien is leuk om te doen en je draagt bij aan het [[Bitcoin node\|Bitcoinnetwerk]]. Met een Raspberry Pi computer, opslag voor de [[Blockchain]] en Node-software (zoals [[Umbrel]], [~~https://mynodebtc.com/~~ MyNode], [~~https://raspiblitz.org/~~ RaspiBlitz]) kun je zelf een node draaien. Er is ook een Nederlandstalige instructie op [https://docs.theroadtonode.com/ theroadtonode.com], voor zelfbouwers.		Zelf een [[Bitcoin node\|node]] draaien is leuk om te doen en je draagt bij aan het [[Bitcoin node\|Bitcoinnetwerk]]. Met een Raspberry Pi computer, opslag voor de [[Blockchain]] en Node-software (zoals [[Umbrel]], [[MyNode]], [[RaspiBlitz]]) kun je zelf een node draaien. Er is ook een Nederlandstalige instructie op [https://docs.theroadtonode.com/ theroadtonode.com], voor zelfbouwers.

	Vrij veel Nederlanders draaien zelf een node, zie [https://lightningwiki.net/g/?g=-1001254160094&t=LightningNL%20%F0%9F%87%B3%F0%9F%87%B1%F0%9F%87%A7%F0%9F%87%AA deze graaf]. Als je in het Telegramkanaal [https://t.me/lightningnl LightningNL] komt kijken kun je jouw node toevoegen.		Vrij veel Nederlanders draaien zelf een node, zie [https://lightningwiki.net/g/?g=-1001254160094&t=LightningNL%20%F0%9F%87%B3%F0%9F%87%B1%F0%9F%87%A7%F0%9F%87%AA deze graaf]. Als je in het Telegramkanaal [https://t.me/lightningnl LightningNL] komt kijken kun je jouw node toevoegen.

Marnix: /* Node-software */ link umbrel en meerdere

2023-12-04T10:05:13Z

Node-software: link umbrel en meerdere

← Oudere versie		Versie van 4 dec 2023 10:05
Regel 125:		Regel 125:

	=== Node-software ===		=== Node-software ===

			==== "Kale installatie" ====
			Er zijn meerdere implementaties van de Lightning-standaarden. De meest gebruikte is [[LND]]. Verder zijn er [[C-Lightning]] en [[Eclair]]. Die software kan je zelf instellen, of je gebruikt een node-pakket als [[Umbrel lightning node\|Umbrel]], zie hieronder.

	==== Umbrel ====		==== Umbrel ====
	[[Umbrel lightning node\|Umbrel]] is één van de gemakkelijkste en gebruiksvriendelijke manieren om een node te draaien op een Raspberry Pi. Hiermee kun je binnen een aantal stappen zowel een bitcoin node als een lightning network node opzetten.		[[Umbrel lightning node\|Umbrel]] is één van de gemakkelijkste en gebruiksvriendelijke manieren om een node te draaien op een Raspberry Pi. Hiermee kun je binnen een aantal stappen zowel een bitcoin node als een lightning network node opzetten.

	==== Alternatieven ====		==== Alternatieven ====
	Momenteel is Umbrel één van de meest gebruikte node softwares in Nederland. Er zijn echter meer aanbieders van dit soort installatiepakketten, bijvoorbeeld: [~~https://mynodebtc.com/~~ MyNode] en [~~https://raspiblitz.org/~~ RaspiBlitz]. Wil jij jouw node geheel zelfstandig installeren, dan zou je kunnen kijken naar de gebruikshandleiding van [https://docs.theroadtonode.com/ The Road to Node].		Momenteel is Umbrel één van de meest gebruikte node softwares in Nederland. Er zijn echter meer aanbieders van dit soort installatiepakketten, bijvoorbeeld: [[MyNode]] en [[RaspiBlitz]]. Wil jij jouw node geheel zelfstandig installeren, dan zou je kunnen kijken naar de gebruikshandleiding van [https://docs.theroadtonode.com/ The Road to Node].

	==== Applicaties/Interfaces ====		==== Applicaties/Interfaces ====

Marnix op 23 nov 2023 om 20:19

2023-11-23T20:19:34Z

← Oudere versie		Versie van 23 nov 2023 20:19
Regel 173:		Regel 173:

	Ook wordt er een "reserve balance" aangehouden. Het zijn gereserveerde satoshi voor als het kanaal gesloten moet worden. Deze reserve balance varieert, omdat de kosten van het sluiten van een kanaal ook veranderen. Als het drukker wordt in de [[Mempool]], dan worden transacties duurder, dus ook sluit-transactie, en wordt daar meer geld voor gereserveerd.		Ook wordt er een "reserve balance" aangehouden. Het zijn gereserveerde satoshi voor als het kanaal gesloten moet worden. Deze reserve balance varieert, omdat de kosten van het sluiten van een kanaal ook veranderen. Als het drukker wordt in de [[Mempool]], dan worden transacties duurder, dus ook sluit-transactie, en wordt daar meer geld voor gereserveerd.
			[[Categorie:Lightning]]

Bufo: /* Peer uitzoeken */

2023-10-10T12:56:23Z

Peer uitzoeken

← Oudere versie		Versie van 10 okt 2023 12:56
Regel 141:		Regel 141:

	* Een node uit de [https://bitcoinlightning.nl/lightningnl_superhub/ SuperHub] kiezen of vragen in de Telegram groep [https://t.me/lightningNL @LightningNL].		* Een node uit de [https://bitcoinlightning.nl/lightningnl_superhub/ SuperHub] kiezen of vragen in de Telegram groep [https://t.me/lightningNL @LightningNL].
	* Een hoog gekwalificeerde node uitzoeken op [https://1ml.com/ 1ML].		* Een hoog gekwalificeerde node uitzoeken op [https://1ml.com/ 1ML] of [https://amboss.space Amboss].
	* Een node uit de BOS-lijst kiezen. Deze lijst staat in [[ThunderHub]] maar is ook [https://lightningwiki.net/bos/ hier] te vinden.		* Een node uit de BOS-lijst kiezen. Deze lijst staat in [[ThunderHub]] maar is ook [https://lightningwiki.net/bos/ hier] te vinden.
	* De tool van [https://moneni.com/mcb/nodematch Moneni] te gebruiken. (Hier heb je al wel een bestaand kanaal voor nodig.)		* De tool van [https://moneni.com/mcb/nodematch Moneni] te gebruiken. (Hier heb je al wel een bestaand kanaal voor nodig.)

Marnix op 23 mei 2022 om 07:12

2022-05-23T07:12:13Z

← Oudere versie		Versie van 23 mei 2022 07:12
Regel 3:		Regel 3:
	'''''Zie [[#Lightning gebruiken]] als je meteen wilt beginnen.'''''		'''''Zie [[#Lightning gebruiken]] als je meteen wilt beginnen.'''''

	~~Bitcoin transacties~~ zijn relatief kostbaar. Dat komt omdat er maar een beperkte ruimte is op de blockchain: zo'n 1500 transacties per blok (per 10 minuten). Oftewel zo'n 9000 transacties per uur. (Credit card firmant Visa kan 10-duizenden transacties ''per seconde'' aan.)		Bitcointransacties zijn relatief kostbaar. Dat komt omdat er maar een beperkte ruimte is op de blockchain: zo'n 1500 transacties per blok (per 10 minuten). Oftewel zo'n 9000 transacties per uur. (Credit card firmant Visa kan 10-duizenden transacties ''per seconde'' aan.)

	Kortom, Bitcoin is geen snelheidsmonster. Alle mensen die een Bitcoin-transactie aanbieden, concurreren om een plaatsje in een blok op de blockchain. Dit drijft de prijs voor een 'toegangskaartje' ('fee') naar de blockchain op. (Tot wel enige tientallen euro's per transactie in hectische perioden).		Kortom, Bitcoin is geen snelheidsmonster. Alle mensen die een Bitcoin-transactie aanbieden, concurreren om een plaatsje in een blok op de blockchain. Dit drijft de prijs voor een 'toegangskaartje' ('fee') naar de blockchain op. (Tot wel enige tientallen euro's per transactie in hectische perioden).
	Om toch meer transacties mogelijk te maken, is een systeem ontwikkeld dat de transacties (tijdelijk) niet via Bitcoin's blockchain laat lopen. Een analogie ter verduidelijking:		Om toch meer transacties mogelijk te maken, is een systeem ontwikkeld dat de transacties (tijdelijk) niet via Bitcoin's blockchain laat lopen. Een analogie ter verduidelijking:

Marnix: Veranderende balansen

2022-05-23T06:41:46Z

Veranderende balansen

← Oudere versie		Versie van 23 mei 2022 06:41
Regel 144:		Regel 144:
	* De tool van [https://moneni.com/mcb/nodematch Moneni] te gebruiken. (Hier heb je al wel een bestaand kanaal voor nodig.)		* De tool van [https://moneni.com/mcb/nodematch Moneni] te gebruiken. (Hier heb je al wel een bestaand kanaal voor nodig.)

	== Foutmeldingen ==		== Foutmeldingen en veelgestelde vragen ==

	=== No Route-probleem ===		=== No Route-probleem ===
Regel 166:		Regel 166:
	'''Let op:''' je krijgt deze melding ook als de gereserveerde sats in de <u>enige UTXO</u> zitten die je hebt. In RTL kan je zien hoeveel UTXOs je hebt. Door deze ene UTXO uit te geven, zijn er geen sats meer om een anchor-channelclose te doen. Als dit het geval is, stuur dan nog wat sats naar je node (onchain). Zo heb je 2 UTXOs, en blijft er altijd eentje over voor de Reserved balance voor deze sluit-acties.		'''Let op:''' je krijgt deze melding ook als de gereserveerde sats in de <u>enige UTXO</u> zitten die je hebt. In RTL kan je zien hoeveel UTXOs je hebt. Door deze ene UTXO uit te geven, zijn er geen sats meer om een anchor-channelclose te doen. Als dit het geval is, stuur dan nog wat sats naar je node (onchain). Zo heb je 2 UTXOs, en blijft er altijd eentje over voor de Reserved balance voor deze sluit-acties.

			=== Veranderende balansen terwijl ik niks routeer / Ik kan niet mijn hele kanaal gebruiken ===
			Als je een kanaal opent van (bijvoorbeeld) 10 miljoen satoshi, dan staan die 10 miljoen ''in theorie'' aan jouw kant, en kan je ''in theorie'' 10 miljoen versturen.

			De praktijk ziet er net wat anders uit. Zo moet er een deel van het kanaal aan ieders kan blijven staan, vaak 1%. Dat betekent dus dat je nog "maar" 99% van je 10 miljoen kan sturen.

			Ook wordt er een "reserve balance" aangehouden. Het zijn gereserveerde satoshi voor als het kanaal gesloten moet worden. Deze reserve balance varieert, omdat de kosten van het sluiten van een kanaal ook veranderen. Als het drukker wordt in de [[Mempool]], dan worden transacties duurder, dus ook sluit-transactie, en wordt daar meer geld voor gereserveerd.

	~~<comments />~~