BitcoinWiki.nl - Gebruikersbijdragen [nl-informal]

Geheime sleutel

2021-08-01T15:33:09Z

Dirkson643: Passphrase en Pincode paragrafen toegevoegd

De '''geheime sleutel''' of '''private key''' geeft onherroepelijk toegang tot je bitcoin. Het is dus zaak deze zeer goed te bewaren. De meeste [[Bitcoin_opslaan#Hardwarewallet|hardwarewallets]] geven bij het instellen prima instructies hoe dit kan worden gedaan.

Stelregel: '''Voer je geheime sleutel of seed NOOIT in op een computer.''' Vraag bij twijfel de [[Community|community]] om hulp. De enige reden om jouw seed in te voeren is als je jouw bitcoin wallet aan het herstellen bent. '''Niemand zal je ooit vragen naar je geheime sleutel'''.

=== Veilig bewaren ===
Een [[Bitcoin_opslaan#Hardwarewallet|hardwarewallet]] kan je private key veilig opslaan.

=== Seed ===
De Seed is een tekstversie van je geheime sleutel. Het zijn vaak 12 of 24 woorden. De seed is dus net zo belangrijk als je geheime sleutel. Voer dus ook je seed nooit in op een computer (zie stelregel).

=== Passphrase ===
De passphrase kan gezien worden als 25e woord maar is ''geen'' onderdeel van de seed. Dit 25e woord functioneert als een extra beveiligingslaag '''hou deze daarom altijd apart van je seed'''! Mocht onverhoopt je seed in verkeerde handen vallen dan zal de kwaadwillende zonder de passphrase een lege wallet aantreffen. Technisch gezien wordt het 25e woord gebruikt om je seed te versleutelen wat een andere seed (met bijbehorende private en public keys) oplevert. Let daarom op dat wanneer je zelf een transactie wilt ondertekenen dat je wel de passphrase zet op je [[Bitcoin opslaan#Hardwarewallet|hardwarewallet]]. Deze is voor de [https://coldcardwallet.com/docs/passphrase Coldcard] en de Ledger Nano S namelijk alleen actief zolang deze aan staat.

Wanneer je al een (hardware)wallet hebt met een seed maar je hebt nog geen passphrase ingesteld dan kan je een passphrase kiezen en in je wallet software zoals [https://electrum.org Electrum] of [https://specter.solutions/ Specter Desktop] een nieuwe wallet aanmaken. Deze zal initieel leeg zijn. Om je bitcoin te verplaatsen naar deze nieuwe wallet zul je een [[Transacties|transactie]] moeten doen vanuit je oude wallet.

=== Pincode ===
De pincode die je op de meeste [[Bitcoin opslaan#Hardwarewallet|hardwarewallets]] kunt instellen is ook geen onderdeel van de seed en is niets meer dan een (kleine) barrière om oneigenlijk gebruik van de hardwarewallet te voorkomen. Mocht je device in verkeerde handen vallen én deze bevat je seed dan voorkomt dit dat die persoon jou bitcoin kan uitgeven.

=== Publieke sleutel ===
De tegenhanger van de geheime sleutel. De publieke sleutel mag je, in tegenstelling tot de geheime sleutel, wel delen. Als je jouw publieke sleutel met een derde deelt, kan deze derde nagaan hoeveel bitcoin jij in bezit hebt. Je kan deze extended public key (die begint met xpub, ypub of zpub) importeren als watch-only wallet.

Bitcoin opslaan

2021-04-28T13:19:41Z

Dirkson643: suggestie van Stijn overgenomen

Bitcoin kan op twee manieren worden bewaard. Door anderen of in eigen beheer. De site [https://storingbitcoin.info/ StoringBitcoin.info] kan je aan de hand van een aantal vragen helpen bij het bepalen van een strategie voor het opslaan van jouw Bitcoin. Er is ook een actieve [[Community|community]] om je te helpen.

"Je bitcoin bewaren" is een deels verwarrende zin. In werkelijkheid gaat het erom wie ''de sleutels'' tot jouw bitcoin bezit, niet de bitcoin zelf. De bitcoin zelf staan namelijk in de [[Blockchain]]. Op [[Waar staan mijn bitcoin?|deze pagina]] staat meer uitleg over deze verwarring.

== Functies van een Wallet ==
De kern van een wallet is het bewaren van de privé sleutels die het uitgeven (spenden) van je bitcoins mogelijk maken. Een betere naam voor wallet was waarschijnlijk 'sleutelbos' of iets dergelijks geweest. Formeel wellicht juister, maar de meeste (software) wallets tonen ook het saldo aan bitcoins, dus dat 'voelt' als een portemonnee.

Een typische wallet levert de gebruiker de volgende functies:
* '''veilige opslag privé sleutels'''
* mogelijkheid tot het maken van een '''back-up''' van de prive sleutel(s), gewoonlijk door de weergave van een [[Geheime sleutel#Seed|seed phrase]] (=12/24 woorden die gebruiken dient op te schrijven en goed bewaren);
* generatie van adressen (meestel met 'Ontvang'knop [4]), het kunnen kopieëren hiervan naar het klembord, het tonen van het adres als QR code, zodat betaling vanuit een mobiel apparaat eenvoudig is;
* aanmaken man een '''transactie''', d.w.z. een bepaald bedrag aan bitcoins verzenden. (Veelal geïnitieerd door een Send/Zend/Verstuur knop [5]);
** Het ontvangstadres (waarnaar gestuurd wordt) kan worden ingekopieerd of met het lezen van een QR code worden overgenomen;
** Het bedrag wordt in sats, Bitcoin of euro's etc ingevoerd;
** De transactie wordt digitaal ondertekend (ge-'signed') door de wallet en aan het Bitcoin-netwerk gestuurd
** De wallet toont de status van de transactie: unconfirmed, confirmed;
* tonen '''saldo''' (in feite door de blockchain te (laten) scannen, de bitcoins staan nl niet 'in' de wallet, zie verderop) [1];
** tonen saldo in bitcoin, sats, euro/dollar; sommige wallets tonen enkel actuele fiat-waarden, enkele ook historische fiat-waarden;
* tonen overzicht eerder gedane '''transacties''' [2];
* het bewaren van '''notitie''' bij een transactie ('biertje gekocht')[3]. Goed om te weten dat deze informatie niet op de blockchain wordt bewaard;
* geïntegreerd kopen/verkopen van bitcoins via partner-exchanges.

Niet alle wallets leveren alle functies.
[[Bestand:Bluewallet-screen .png|rand|gecentreerd|kaderloos]]

[1] Saldo; [2] Transacties; [3] Notitie bij transactie; [4] ontvang-knop; [5] verzend-knop.

== Bitcoin in je eigen beheer: Non-custodial ==
Er is geen andere partij die jouw bitcoin voor jou bewaart. Je bewaart je bitcoin zelf op bijvoorbeeld een hardware wallet, een wallet op je mobiele telefoon of je desktop computer. Ook de paper wallet valt in de categorie non-custodial.

"Not your keys, not your coins"
Dit is een bekend gezegde, dat je er op wijst dat '''alleen als je de privésleutels van jouw bitcoin in je bezit hebt, de bitcoin daadwerkelijk van jou is'''. D.w.z. ze zitten in jouw (hardware) wallet en bevinden zich niet bij een derde partij. Ervaren bitcoiners hebben dit vaak als voorkeur.

=== Hardwarewallet ===
Een hardwarewallet is een specifiek apparaatje dat [[Waar staan mijn bitcoin?|"jouw bitcoin bewaart"]]. Voor de meeste scenario's wordt dit gezien als een veilige manier. Je [[private key]] is opgeslagen in een speciaal daarvoor bestemde chip en zal ook enkel op de hardwarewallet blijven.

Voorbeelden van wallets:
* [https://www.ledger.com/ Ledger]
* [https://trezor.io/ Trezor]
* [https://keepkey.myshopify.com/ KeepKey]
* [https://coldcardwallet.com/ ColdCard]

Er bestaan ook OpenDimes. Dit zijn een soort USB-sticks waar je, na inpluggen op een computer, enkel een bestandje vindt met het bitcoinadres. Zodra je fysiek een gat doorsteekt op de OpenDime, zal je pas het tweede bestandje zien. In het tweede bestandje staan de [[Geheime sleutel|private keys]] waar je de bitcoin die op het adres staan mee kan uitgeven. Opendimes worden gebruikt voor makkelijk doorgeven van fysieke bitcoin, niet voor langetermijnopslag. Dit is voornamelijk omdat je geen backup kan maken en volledig afhankelijk bent van je het apparaat.

=== Softwarewallet ===
Dit is bijvoorbeeld een wallet die je op je telefoon of computer draait. Je [[private key]] staat hier als bestand opgeslagen. Als je telefoon of computer wordt gehackt of in verkeerde handen komt, kunnen mensen bij je bitcoin. Een hardwarewallet heeft altijd nog een softwarewallet nodig voor het maken en beheren van transacties en deze te broadcasten naar het bitcoin-netwerk.

=== Papieren wallet ===
Je zou de [[private key]] ook op papier kunnen zetten. Dit noemen we een papieren wallet of paper wallet. Uitgeven van bitcoin op een papieren wallet gebeurde vroeger wel, maar is nu absoluut niet aan te raden omdat er diverse nadelen aan kleven. Op het moment dat je vanaf een papieren wallet Bitcoin betaald is het moeilijk om een [[change address]] op te geven. Hierdoor is de kans groter dat je een deel van je bitcoin kwijtraakt. Ook het printen van de Papieren wallet is minder veilig. Als je dit met je huis-tuin-en-keuken-printer doet, is er een grotere kans dat de [[private key]] van de wallet toch in handen van iemand anders komt.

=== Fysieke bitcoins ===
Een fysieke bitcoin is nagenoeg hetzelfde als een papieren wallet, alleen hebben ze de fysieke verschijning van een munt. Op 6 December 2011 [https://bitcointalk.org/index.php?topic=41892 introduceerde] Mike Caldwell onder het pseudoniem 'Casascius' de 'Casascius physical bitcoin', de eerste fysieke bitcoin met de nominale waarde van 1 bitcoin.
[[Bestand:Casascius hologram.jpg|miniatuur|De private key wordt bewaard onder een speciale hologramsticker]]
Bij een fysieke bitcoin wordt de [[Geheime sleutel|private key]] uitgeprint en op de munt bevestigd met een speciale hologramsticker. De hologramstickers zijn eenmalig te bevestigen en laten een honingraatresidu achter als de sticker wordt verwijderd. Door de hologramsticker te verwijderen wordt de [[Geheime sleutel|private key]] zichtbaar en kan je deze importeren in een softwarewallet.

Als de hologramsticker intact is heeft de bezitter de garantie dat niemand de [[Geheime sleutel|private key]] heeft gezien. Dit betekent wel dat je moet vertrouwen dat de maker van de fysieke bitcoin bij het genereren van de [[Geheime sleutel|private key]] geen kopie heeft bewaard. Om dit te ondervangen zijn er ook fysieke bitcoins te koop waarbij je zelf de [[Geheime sleutel|private keys]] kan genereren, printen en bevestigen met een bijgeleverde hologramsticker.

== Beveiliging ==
=== Versleuteling van je wallet ===
Dit is van toepassing op softwarewallets; bij deze wallets staan er bestanden met je [[Geheime sleutel|private keys]] zomaar op je schijf. Als de machine (telefoon, computer) waar dat bestand op staat wordt gestolen kunnen je bitcoin worden gestolen. Een oplossing is het versleutelen van dit bestand. Hierdoor is het bestand niet leesbaar zonder een wachtwoord. Als je wallet je toestaat om een wachtwoord in te stellen (voor encryptie) zorg dus dat het een goed wachtwoord is, en besef dat zonder het wachtwoord je bitcoin niet terug te halen zijn. Wees geen [https://bitcoinmagazine.nl/nieuws/bitcoin-harde-schijf-wachtwoord Stefan Thomas].

=== Multisig ===
Zie aparte pagina [[Multisig]].

== Bitcoin beheerd door anderen: Custodial ==
Een aanbieder bewaart 'jouw' bitcoin voor jou. Hij is de '''custodian''', de beheerder van jouw bitcoin. In de werkelijkheid is het niet jouw bitcoin, want je bent afhankelijk van die aanbieder. Als er iets mis gaat met deze 3e partij dan ben je jouw bitcoin kwijt. Bedenk goed of je dit risico wilt lopen. Er zijn legio voorbeelden waar het in het verleden mis is gegaan en mensen hun tegoeden kwijt zijn geraakt.

Voorbeelden van custodial wallets zijn:
* De wallet van je exchange, waar je bitcoin (even) staan na aankoop
* "Kluizen" op sites van bitcoinaanbieders waar je niet de de [[Geheime sleutel|private keys]] krijgt
* Software wallets die je installeert maar waar je niet de de [[Seed|private keys]] krijgt
* Partijen die gespecialiseerd zijn in het opslaan van bitcoin

Wat kan er misgaan bij custodial wallets

Onderstaande scenario's zijn allemaal eerder voorgekomen.
* De aanbieder kan worden [[Misstanden en datalekken|gehackt]]
* De aanbieder kan failliet gaan
* De aanbieder kan met de noorderzon verdwijnen of [[wikipedia:Quadriga_Fintech_Solutions#CEO's_death|overlijden]]

= Zie verder =
* [https://beginnenmetbitcoin.com/#ep2 Aflevering 2] van de podcast [[Beginnen met Bitcoin]]

Bitcoin opslaan

2021-04-28T13:09:48Z

Dirkson643:

Bitcoin kan op twee manieren worden bewaard. Door anderen of in eigen beheer. De site [https://storingbitcoin.info/ StoringBitcoin.info] kan je aan de hand van een aantal vragen helpen bij het bepalen van een strategie voor het opslaan van jouw Bitcoin. Er is ook een actieve [[Community|community]] om je te helpen.

"Je bitcoin bewaren" is een deels verwarrende zin. In werkelijkheid gaat het erom wie ''de sleutels'' tot jouw bitcoin bezit, niet de bitcoin zelf. De bitcoin zelf staan namelijk in de [[Blockchain]]. Op [[Waar staan mijn bitcoin?|deze pagina]] staat meer uitleg over deze verwarring.

== Functies van een Wallet ==
De kern van een wallet is het bewaren van de privé sleutels die het uitgeven (spenden) van je bitcoins mogelijk maken. Een betere naam voor wallet was waarschijnlijk 'sleutelbos' of iets dergelijks geweest. Formeel wellicht juister, maar de meeste (software) wallets tonen ook het saldo aan bitcoins, dus dat 'voelt' als een portemonnee.

Een typische wallet levert de gebruiker de volgende functies:
* '''veilige opslag privé sleutels'''
* mogelijkheid tot het maken van een '''back-up''' van de prive sleutel(s), gewoonlijk door de weergave van een [[Geheime sleutel#Seed|seed phrase]] (=12/24 woorden die gebruiken dient op te schrijven en goed bewaren);
* generatie van adressen (meestel met 'Ontvang'knop [4]), het kunnen kopieëren hiervan naar het klembord, het tonen van het adres als QR code, zodat betaling vanuit een mobiel apparaat eenvoudig is;
* aanmaken man een '''transactie''', d.w.z. een bepaald bedrag aan bitcoins verzenden. (Veelal geïnitieerd door een Send/Zend/Verstuur knop [5]);
** Het ontvangstadres (waarnaar gestuurd wordt) kan worden ingekopieerd of met het lezen van een QR code worden overgenomen;
** Het bedrag wordt in sats, Bitcoin of euro's etc ingevoerd;
** De transactie wordt digitaal ondertekend (ge-'signed') door de wallet en aan het Bitcoin-netwerk gestuurd
** De wallet toont de status van de transactie: unconfirmed, confirmed;
* tonen '''saldo''' (in feite door de blockchain te (laten) scannen, de bitcoins staan nl niet 'in' de wallet, zie verderop) [1];
** tonen saldo in bitcoin, sats, euro/dollar; sommige wallets tonen enkel actuele fiat-waarden, enkele ook historische fiat-waarden;
* tonen overzicht eerder gedane '''transacties''' [2];
* het bewaren van '''notitie''' bij een transactie ('biertje gekocht')[3]. Goed om te weten dat deze informatie niet op de blockchain wordt bewaard;
* geïntegreerd kopen/verkopen van bitcoins via partner-exchanges.

Niet alle wallets leveren alle functies.
[[Bestand:Bluewallet-screen .png|rand|gecentreerd|kaderloos]]

[1] Saldo; [2] Transacties; [3] Notitie bij transactie; [4] ontvang-knop; [5] verzend-knop.

== Bitcoin in je eigen beheer: Non-custodial ==
Er is geen andere partij die jouw bitcoin voor jou bewaart. Je bewaart je bitcoin zelf op bijvoorbeeld een hardware wallet, een wallet op je mobiele telefoon of je desktop computer. Ook de paper wallet valt in de categorie non-custodial.

"Not your keys, not your coins"
Dit is een bekend gezegde, dat je er op wijst dat '''alleen als je de privésleutels van jouw bitcoin in je bezit hebt, de bitcoin daadwerkelijk van jou is'''. D.w.z. ze zitten in jouw (hardware) wallet en bevinden zich niet bij een derde partij. Ervaren bitcoiners hebben dit vaak als voorkeur.

=== Hardwarewallet ===
Een hardwarewallet is een specifiek apparaatje dat [[Waar staan mijn bitcoin?|"jouw bitcoin bewaart"]]. Voor de meeste scenario's wordt dit gezien als een veilige manier. Je [[private key]] is opgeslagen in een speciaal daarvoor bestemde chip en zal ook enkel op de hardwarewallet blijven.

Voorbeelden van wallets:
* [https://www.ledger.com/ Ledger]
* [https://trezor.io/ Trezor]
* [https://keepkey.myshopify.com/ KeepKey]
* [https://coldcardwallet.com/ ColdCard]

Er bestaan ook OpenDimes. Dit zijn een soort USB-sticks waar je, na inpluggen op een computer, enkel een bestandje vindt met het bitcoinadres. Zodra je fysiek een gat doorsteekt op de OpenDime, zal je pas het tweede bestandje zien. In het tweede bestandje staan de [[Geheime sleutel|private keys]] waar je de bitcoin die op het adres staan mee kan uitgeven. Opendimes worden gebruikt voor makkelijk doorgeven van fysieke bitcoin, niet voor langetermijnopslag. Dit is voornamelijk omdat je geen backup kan maken en volledig afhankelijk bent van je het apparaat.

=== Softwarewallet ===
Dit is bijvoorbeeld een wallet die je op je telefoon of computer draait. Je [[private key]] staat hier als bestand opgeslagen. Als je telefoon of computer wordt gehackt of in verkeerde handen komt, kunnen mensen bij je bitcoin. Een hardwarewallet heeft altijd nog een softwarewallet nodig voor het maken en beheren van transacties en deze te broadcasten naar het bitcoin-netwerk.

=== Papieren wallet ===
Je zou de [[private key]] ook op papier kunnen zetten. Dit noemen we een papieren wallet of paper wallet. Uitgeven van bitcoin op een papieren wallet gebeurde vroeger wel, maar is nu absoluut niet aan te raden omdat er diverse nadelen aan kleven. Op het moment dat je vanaf een papieren wallet Bitcoin betaald is het moeilijk om een [[change address]] op te geven. Hierdoor is de kans groter dat je een deel van je bitcoin kwijtraakt. Ook het printen van de Papieren wallet is minder veilig. Als je dit met je huis-tuin-en-keuken-printer doet, is er een grotere kans dat de [[private key]] van de wallet toch in handen van iemand anders komt.

=== Fysieke bitcoins ===
Een fysieke bitcoin is nagenoeg hetzelfde als een papieren wallet, alleen hebben ze de fysieke verschijning van een munt. Op 6 December 2011 [https://bitcointalk.org/index.php?topic=41892 introduceerde] Mike Caldwell onder het pseudoniem 'Casascius' de 'Casascius physical bitcoin', de eerste fysieke bitcoin met de nominale waarde van 1 bitcoin.
[[Bestand:Casascius hologram.jpg|miniatuur|De private key wordt bewaard onder een speciale hologramsticker]]
Bij een fysieke bitcoin wordt de [[Geheime sleutel|private key]] uitgeprint en op de munt bevestigd met een speciale hologramsticker. De hologramstickers zijn eenmalig te bevestigen en laten een honingraatresidu achter als de sticker wordt verwijderd. Door de hologramsticker te verwijderen wordt de [[Geheime sleutel|private key]] zichtbaar en kan je deze importeren in een softwarewallet.

Als de hologramsticker intact is heeft de bezitter de garantie dat niemand de [[Geheime sleutel|private key]] heeft gezien. Dit betekent wel dat je moet vertrouwen dat de maker van de fysieke bitcoin bij het genereren van de [[Geheime sleutel|private key]] geen kopie heeft bewaard. Om dit te ondervangen zijn er ook fysieke bitcoins te koop waarbij je zelf de [[Geheime sleutel|private keys]] kan genereren, printen en bevestigen met een bijgeleverde hologramsticker.

== Beveiliging ==
=== Versleuteling van je wallet ===
Dit is van toepassing op softwarewallets; bij deze wallets staan er bestanden met je [[Geheime sleutel|private keys]] zomaar op je schijf. Als de machine (telefoon, computer) waar dat bestand op staat wordt gestolen kunnen je bitcoin worden gestolen. Een oplossing is het versleutelen van dit bestand. Hierdoor is het bestand niet leesbaar zonder een wachtwoord. Als je wallet je toestaat om een wachtwoord in te stellen (voor encryptie) zorg dus dat het een goed wachtwoord is, en besef dat zonder het wachtwoord je bitcoin niet terug te halen zijn. Wees geen [https://bitcoinmagazine.nl/nieuws/bitcoin-harde-schijf-wachtwoord Stefan Thomas].

=== Multisig ===
Zie aparte pagina [[Multisig]].

== Bitcoin beheerd door anderen: Custodial ==
Een aanbieder bewaart 'jouw' bitcoin voor jou. Hij is de '''custodian''', de beheerder van jouw bitcoin. In de werkelijkheid is het niet jouw bitcoin, want je bent afhankelijk van die aanbieder. Als er iets mis gaat met deze 3e partij dan ben je jouw bitcoin kwijt. Bedenk goed of je dit risico wilt lopen. Er zijn legio voorbeelden waar het in het verleden mis is gegaan en mensen hun tegoeden kwijt zijn geraakt.

Voorbeelden van custodial wallets zijn:
* De wallet van je exchange, waar je bitcoin (even) staan na aankoop
* "Kluizen" op sites van bitcoinaanbieders waar je niet de de [[Geheime sleutel|private keys]] krijgt
* Software wallets die je installeert maar waar je niet de de [[Seed|private keys]] krijgt
* Partijen die gespecialiseerd zijn in het opslaan van bitcoin

Wat kan er misgaan bij custodial wallets

Onderstaande scenario's zijn allemaal eerder voorgekomen.
* De aanbieder kan worden [https://blog.idex.io/all-posts/a-complete-list-of-cryptocurrency-exchange-hacks-updated gehackt]
* De aanbieder kan failliet gaan
* De aanbieder kan met de noorderzon verdwijnen of [[wikipedia:Quadriga_Fintech_Solutions#CEO's_death|overlijden]]

= Zie verder =
* [https://beginnenmetbitcoin.com/#ep2 Aflevering 2] van de podcast [[Beginnen met Bitcoin]]

Checklist voor Redacteuren

2021-04-28T12:40:38Z

Dirkson643: 1 taalkundige typo en links opgenomen naar de Twitteraccounts van ervaringsdeskundigen. Boris bewust niet opgenomen omdat hij niet onder zijn eigen naam op Twitter actief is.

Ben je redacteur, journalist of anderszins betrokken bij het opstellen van een artikel of item over Bitcoin, loop dan deze checklist door en vermijd zo valkuilen.

* Laat niet alleen (traditionele) economen aan het woord, maar ook minimaal een '''ervaringsdeskundige''' uit de Bitcoin wereld (bijvoorbeeld: [https://twitter.com/AaronvanW Aaron van Wirdum]'','' Boris van de Ven'','' [https://twitter.com/JWBurgers Jan-Willem Burgers], [https://twitter.com/bslagter Bert Slagter], [https://twitter.com/pesla Peter Slagter], [https://twitter.com/Bart_Mol Bart Mol], [[Gebruiker:Marnix|Marnix]], [https://twitter.com/wmiddelkoop Willem Middelkoop]).

* Indien je het '''electriciteitsverbuik''' wilt aansnijden, lees dan eerst [[Energieverbruik|dit artikel]].

* Indien je het begrip '''Intrinsieke Waarde''' wilt vermelden, lees dan eerst [[Mythes#Mythe: Bitcoin heeft geen intrinsieke waarde .28maar andere dingen wel.29|dit artikel]].

* Indien je van plan bent de mogelijkheid te vermelden dat de '''koers van Bitcoin naar nul gaat''', besef dat de dood van Bitcoin al honderden keren voorspeld is in bijvoorbeeld [https://99bitcoins.com/bitcoin-obituaries/ Bitcoin Obituaries]. Je wilt niet op [https://rekt.nl/ rekt.nl] terechtkomen.

* Indien je wilt melden dat Bitcoin '''geen geld is''', bedenk dan dat dit een definitie-kwestie is.
** Als je bijv. stelt dat geld door de staat gereguleerd moet zijn, dan is onder die definitie uiteraard Bitcoin geen geld.
** Of als je stelt dat Bitcoin geen geld is omdat je er (momenteel) niet bij de bakker ermee kan betalen. So what? Met goud kan ik ook niet bij de bakker betalen, toch hebben veel mensen goud als onderdeel van hun vermogen, vooral buiten de blanke-Westerse bubbel.
** Bekijk [[Bitcoin gebruiken|dit artikel]] over de manieren van gebruiken van bitcoin.
* Overweeg de positieve kanten te belichten: [[Een betere wereld met en door Bitcoin]].
Bitcoin is Bitcoin en niet iets anders, het is zijn eigen categorie. Bitcoin kan in bepaalde omstandigheden een geld-achtige rol vervullen, zie [[Bitcoin gebruiken]].

* Bitcoin is géén '''Ponzi-scheme of piramidespel''', dat is gevoegelijk ontkracht. Zie [[Mythes#Mythe: Bitcoin is speculatief .2F een zeepbel .2F een piramidespel|Mythes]] voor meer informatie.

* Bitcoin wordt nauwelijks gebruikt door '''criminelen''' en/of voor '''drugshandel''' of ''''dark market''''. Zie [[Mythes#Mythe: Bitcoin is voor criminelen|Mythe: bitcoin is voor criminelen]].

* Hoogopgeleiden (buiten de groep van techno-nerds) keuren Bitcoin vaak geen blik waardig. Hoe kan dit? Zie dit Engelstalige artikel. [https://telegra.ph/Why-The-Yuppie-Elite-Dismiss-Bitcoin-12-24 Why The Yuppie Elite Dismiss Bitcoin]

* '''De Digitale Euro''' en andere Central Bank Digital Currencies (CBDC) vormen ''geen'' bedreiging voor Bitcoin. Bitcoin kent geen [[inflatie]], dat maakt het veel aantrekkelijker om op te potten / te sparen.

* Gebruik het woord Bitcoin op de juiste wijze. Ja, [[De Bitcoin en andere stijlfouten|daar zijn regels voor]].

Gratis PRE FLIGHT CHECK : voordat je je artikel publiceert, meld het in de [https://t.me/BTCWikiNL Telegram groep van BTCWiki]. Je krijgt gegarandeerd gefundeerd, respectvol, maar ook recht voor zijn (m/v) raap commentaar.

''Nog meer misconcepties over Bitcoin vind je in de [[Mythes|lijst van 'mythes'<nowiki/>]]''